Onze redactie controleert alle informatie regelmatig op actualiteit. Meer over onze werkwijze.
Ga je naar het buitenland verhuizen? Dan is er meer te regelen dan alleen het inpakken van je koffers. Emigreren heeft namelijk belangrijke fiscale gevolgen. Je moet niet alleen je adres doorgeven bij de gemeente, maar ook bij de Belastingdienst. En dat is meer dan een eenvoudige adreswijziging. Je verandert van binnenlands naar buitenlands belastingplichtige, toeslagen stoppen automatisch, je DigiD vervalt, en over het emigratiejaar doe je aangifte via een speciaal M-biljet. In dit artikel zetten we alle stappen op een rij, zodat je weet wat je moet regelen — en in welke volgorde.
Stap 1: Uitschrijven bij de gemeente (BRP)
De eerste stap bij emigratie is uitschrijven bij jouw gemeente uit de Basisregistratie Personen (BRP). Dit doe je minimaal vijf dagen vóór je vertrekdatum, maar niet eerder dan vijf weken van tevoren. Je kunt je uitschrijven bij de gemeente waar je op dat moment staat ingeschreven.
Bij de uitschrijving geef je jouw nieuwe buitenlandse adres door. De gemeente verwerkt dit in het RNI — het Register Niet-Ingezetenen. Na uitschrijving ontvang je niet langer post via een Nederlandse woonadres en vervalt ook je BRP-inschrijving als inwoner van Nederland.
Belangrijk: de gemeente stuurt een signaal naar de Belastingdienst zodra jij je uitschrijft. De Belastingdienst wordt dus automatisch op de hoogte gesteld van jouw vertrek. Maar dat betekent niet dat jij niets meer hoeft te doen. Je moet zelf ook actie ondernemen om jouw buitenlandse adres correct door te geven en eventuele openstaande belastingzaken te regelen.
Adres doorgeven bij de Belastingdienst
Nadat je bent uitgeschreven bij de gemeente, moet je jouw buitenlandse adres doorgeven aan de Belastingdienst. Dit doe je via het formulier “Adreswijziging buitenland” op de website van de Belastingdienst (belastingdienst.nl). Je kunt het formulier ook schriftelijk opvragen en opsturen.
Op dit formulier geef je op:
- Jouw nieuwe woonadres in het buitenland
- De datum van emigratie
- Eventueel een correspondentieadres in Nederland (als je post nog wilt ontvangen via iemand in Nederland)
Een correspondentieadres is nuttig als je verwacht nog belastingpost te ontvangen en wil voorkomen dat post verloren gaat. Denk aan belastingteruggaven, aanslagen of berichtenpost. Het correspondentieadres kan een familielid, vriend of belastingadviseur in Nederland zijn. Dit adres is alleen voor correspondentie — het is niet jouw fiscale woonadres.
Als je al gebruikmaakt van Mijn Belastingdienst Online, kun je sommige zaken ook digitaal regelen. Let op: na uitschrijving uit de BRP vervalt je DigiD (zie verderop), dus doe dit zo vroeg mogelijk.
Binnenlands vs. buitenlands belastingplichtige
Zodra je Nederland verlaat en je uitschrijft, word je in de meeste gevallen buitenlands belastingplichtig. Dat heeft grote gevolgen voor hoe de Belastingdienst jou belast.
Binnenlands belastingplichtige
Als binnenlands belastingplichtige betaal je belasting over jouw wereldinkomen. Dat betekent: al jouw inkomsten, waar ook ter wereld verdiend, worden in Nederland belast (tenzij een belastingverdrag anders bepaalt).
Buitenlands belastingplichtige
Als buitenlands belastingplichtige betaal je in Nederland alleen belasting over inkomsten die uit Nederland afkomstig zijn. Denk aan:
- Huurinkomsten uit een Nederlandse woning
- Een Nederlandse pensioenuitkering
- Winst uit een Nederlandse onderneming
- Inkomsten uit werk dat je in Nederland verricht
Je Nederlandse bankrekening of spaargeld valt in principe buiten de Nederlandse belastingplicht als buitenlands belastingplichtige — tenzij je kwalificerend buitenlands belastingplichtige bent.
Kwalificerend buitenlands belastingplichtige
Woon je in een EU-land, EER-land (zoals Noorwegen of IJsland), Zwitserland of de BES-eilanden? Dan kun je in aanmerking komen voor de status van kwalificerend buitenlands belastingplichtige. Voorwaarde is dat minimaal 90% van jouw wereldinkomen in Nederland belast wordt. Als je kwalificeert, heb je recht op dezelfde aftrekposten en heffingskortingen als een binnenlands belastingplichtige. Dit kan voordelig zijn als jouw inkomen grotendeels uit Nederland komt.
Belastingverdragen: waarom zijn ze relevant?
Nederland heeft met meer dan 90 landen een belastingverdrag gesloten. Deze verdragen voorkomen dat je over hetzelfde inkomen dubbel belasting betaalt: één keer in Nederland en één keer in het land waar je naartoe verhuist.
In een belastingverdrag staat beschreven:
- Welk land het heffingsrecht heeft over welke inkomsten
- Hoe dubbele belasting wordt voorkomen (vrijstelling of verrekening)
- Welke regels gelden voor pensioenen, loon, dividend en vermogen
Het verdrag bepaalt dus mede welke belasting jij nog in Nederland betaalt na emigratie. Verhuiz je naar een land zonder verdrag met Nederland, dan loop je het risico op dubbele belastingheffing. Controleer vóór vertrek altijd of er een verdrag van toepassing is.
Je kunt de lijst van belastingverdragen raadplegen op belastingdienst.nl onder het kopje “Internationaal”.
Toeslagen bij emigratie: let op!
Zodra je emigreert, heb je geen recht meer op Nederlandse toeslagen. Dat geldt voor:
- Zorgtoeslag
- Huurtoeslag
- Kinderopvangtoeslag
- Kindgebonden budget
Je bent verplicht om jouw emigratie zelf door te geven aan de Belastingdienst/Toeslagen. Doe je dit niet, dan ontvang je toeslagen waar je geen recht meer op hebt — en dat moet je later terugbetalen, inclusief rente. Geef de emigratiedatum zo snel mogelijk door via Mijn Toeslagen of schriftelijk.
De toeslagen worden stopgezet per de datum van emigratie. Als je gedurende het jaar emigreert, ontvang je over de voorbije maanden wel toeslagen — maar niet meer daarna. Over het gedeelte van het jaar dat je in Nederland woonde, vindt later een definitieve berekening plaats.
DigiD bij emigratie
Je DigiD is gekoppeld aan jouw BRP-inschrijving in Nederland. Zodra je je uitschrijft uit de gemeente, vervalt je DigiD automatisch. Dit kan lastig zijn als je daarna nog digitale zaken moet regelen met de Belastingdienst of andere overheidsinstanties.
Advies: Regel alles wat je digitaal kunt regelen vóór jouw uitschrijfdatum. Denk aan:
- Belastingaangifte indienen (als dat al kan)
- Toeslagen stopzetten
- Adreswijziging doorgeven
- Bankzaken die DigiD vereisen
In sommige gevallen kun je na emigratie een nieuw DigiD aanvragen via de Nederlandse ambassade of het consulaat in jouw nieuwe woonland. Dit DigiD voor buitenlandse Nederlanders werkt op basis van jouw RNI-inschrijving. Raadpleeg de DigiD-website voor de actuele mogelijkheden.
M-biljet: aangifte over het emigratiejaar
In het jaar dat je emigreert, doe je aangifte via een speciaal formulier: het M-biljet (ook wel: M-aangifte of migratieaangifte). Dit biljet is bedoeld voor mensen die gedurende het jaar zijn geëmigreerd of geïmmigreerd.
Het M-biljet is opgesplitst in twee gedeelten:
- Binnenlands deel: de periode dat je in Nederland woonde en binnenlands belastingplichtig was
- Buitenlands deel: de periode na vertrek uit Nederland, als buitenlands belastingplichtige
Het M-biljet is complexer dan een gewone aangifte. Zo worden aftrekposten en heffingskortingen tijdsevenredig berekend. Het kan verstandig zijn om voor het emigratiejaar een belastingadviseur in te schakelen, zeker als je ook vermogen, eigen woning of bedrijf in Nederland achterlaat.
Het M-biljet kun je niet digitaal indienen via de normale aangifte-app. Je vraagt het papieren biljet op bij de BelastingTelefoon Buitenland of via de website van de Belastingdienst.
Contact: BelastingTelefoon Buitenland
Voor vragen over belastingen bij emigratie kun je terecht bij de BelastingTelefoon Buitenland. Dit is een speciaal loket van de Belastingdienst voor mensen die buiten Nederland wonen of gaan wonen.
- Telefoonnummer: +31 55 538 53 85
- Bereikbaar: maandag t/m donderdag 8:00–17:00 uur, vrijdag 8:00–16:00 uur
- Post: Belastingdienst/Buitenland, Postbus 2865, 6401 DJ Heerlen
Je kunt hier terecht voor vragen over het M-biljet, buitenlandse belastingplicht, belastingverdragen, toeslagen bij emigratie en het doorgeven van jouw buitenlandse adres.
Stappen samengevat: wat moet je regelen?
- Schrijf je uit bij de gemeente (BRP) minimaal 5 dagen vóór vertrek
- Geef je buitenlandse adres door aan de Belastingdienst via het adreswijzigingsformulier
- Geef je emigratiedatum door aan Belastingdienst/Toeslagen — toeslagen worden stopgezet
- Regel DigiD-zaken vóór uitschrijving
- Controleer of er een belastingverdrag bestaat met het land waarheen je verhuist
- Doe aangifte via het M-biljet over het emigratiejaar
- Controleer of je Nederlandse inkomstenbronnen hebt die nog in Nederland belast worden
Veelgestelde vragen
Moet ik zelf mijn emigratie doorgeven aan de Belastingdienst, of doet de gemeente dat?
De gemeente stuurt automatisch een signaal naar de Belastingdienst als je je uitschrijft. Maar jij bent zelf verantwoordelijk voor het doorgeven van jouw buitenlandse adres en het stopzetten van toeslagen. Wacht hier niet op — doe dit proactief om problemen te voorkomen.
Wat gebeurt er als ik mijn buitenlandse adres niet doorgeef aan de Belastingdienst?
Dan kan de Belastingdienst je niet bereiken voor belastingaanslagen of -teruggaven. Post gaat naar een onbekend adres en aanslagen kunnen definitief worden zonder dat je reageert. Dit kan leiden tot boetes of onnodige terugvorderingen. Geef je adres altijd tijdig door.
Wanneer word ik buitenlands belastingplichtige?
Je wordt buitenlands belastingplichtige op de datum waarop je je uitschrijft uit de BRP en Nederland definitief verlaat. Dat is de officiële emigratiedatum. Vanaf die datum betaal je in Nederland alleen nog belasting over inkomsten die uit Nederland afkomstig zijn.
Kan ik mijn toeslagen tijdelijk stopzetten en later hervatten?
Als je definitief emigreert, stoppen de toeslagen permanent. Als je tijdelijk in het buitenland verblijft maar ingeschreven blijft in de BRP, kan er mogelijk recht op toeslag blijven bestaan. Dit hangt af van de specifieke situatie. Neem bij twijfel contact op met Belastingdienst/Toeslagen.
Hoe doe ik aangifte als ik in het buitenland woon maar Nederlandse inkomsten heb?
Als buitenlands belastingplichtige met Nederlandse inkomsten ontvang je een uitnodiging voor de aangifte inkomstenbelasting voor buitenlandse belastingplichtigen. Dit is een afzonderlijk formulier (het “C-biljet”). Je geeft hierin alleen de Nederlandse inkomstenbronnen op. De BelastingTelefoon Buitenland (+31 55 538 53 85) kan je hierbij helpen.
Geldt er een belastingverdrag met elk land ter wereld?
Nee. Nederland heeft verdragen met meer dan 90 landen, maar niet met elk land. Verhuiz je naar een land zonder verdrag, dan kunnen zowel Nederland als het nieuwe woonland belasting heffen over hetzelfde inkomen. In dat geval biedt Nederland soms eenzijdige vermindering op basis van het Besluit voorkoming dubbele belasting. Controleer de actuele verdragenlijst op belastingdienst.nl.
Bronnen
- Belastingdienst.nl — Emigratie
- Belastingdienst.nl — Internationale regelingen en verdragen
- Rijksoverheid.nl — Emigratie
- SVB.nl — Emigratie en sociale verzekeringen
- DigiD.nl — DigiD in het buitenland